Alarko Carrier · Blog ·
VRF sistemlerinde plan cihaz bazında değil sistem bazında kurulur
Tek bir iç ünitenin tıkalı filtresi, sistem sorunu sanılarak günlerce başka yerde aranabiliyor.
Yazan: İzmir'in Servisi Saha Ekibi — İzmir'de 17 yıllık servis deneyiminden.
Kısa cevap: VRF sistemlerinde plan cihaz bazında değil sistem bazında kurulur: tek bir iç ünitenin tıkalı filtresi bütün sistemin davranışını değiştirir.
Ticari VRF kurulumlarında bakım, konut tipi cihazlardan farklı bir mantıkla planlanır. Sebebi şu: bu sistemlerde cihazlar birbirinden bağımsız değildir. Tek bir iç ünitenin durumu o mahalli, dış ünitenin durumu ise bütün sistemi etkiler.
En sık karşılaştığımız örnek filtre. Hat üzerindeki bir iç ünitenin tıkalı filtresi yalnız o mahallin şikâyetini üretir — o oda soğumaz. Ama şikâyet "sistemde bir sorun var" diye geldiğinde arama dış üniteden başlar ve günlerce yanlış yerde sürebilir. Bu yüzden bakım listesinde bütün iç ünitelerin filtreleri tek tek yer alıyor.
İkinci kalem dış üniteler: kanatçık ve fan durumu ayrı ayrı, kaide ve sabitleme düzeni yıllık olarak değerlendiriliyor. Çatıya yerleştirilmiş ünitelerde takoz esnekliği ve gövde vidalarının sıkılığı ayrıca kontrol ediliyor; gevşeyen bağlantılar zamanla yapıya titreşim iletiyor ve üst kat mahallerinde şikâyet üretiyor.
Üçüncü kalem drenaj hatları. VRF sistemlerinde bu hatlar konut cihazlarına göre çok daha uzun ve eğim kaybı daha sık görülüyor; sezon öncesi kontrol, sezon içinde su şikâyeti çıkmasını büyük ölçüde önlüyor.
Dördüncüsü ve belki en değerlisi sistem yükü kaydı: hangi saatte kaç iç ünitenin çalıştığı, dış ünitenin yükü ve mahal bazında sonuçlar. Bu kayıt yalnız bakım için değil, ileride kapasite artırımı gerekip gerekmediğini rakama dayandırmak için de kullanılıyor. Sisteme yeni bir iç ünite eklenecekse karar bu verilerle veriliyor — tahminle değil. Bir de işletme tarafı var: mesai başlangıcında bütün mahallerin aynı anda devreye alınması hem tepe yük hem tepe ses demek; kademeli devreye alma bu iki sorunu birden hafifletiyor.
Neden sistem bazında?
VRF sisteminde iç üniteler ortak bir dış üniteye bağlı ve akışkan paylaşımı merkezi olarak yönetiliyor. Bir ünitedeki kısıt diğerlerinin çalışmasını etkiliyor.
Bu yüzden bir mahalde yaşanan sorun başka bir mahaldeki üniteden kaynaklanabiliyor. Cihaz bazlı bir yaklaşım günlerce yanlış yerde arama yapılmasına yol açıyor.
Bakım nasıl kurgulanıyor?
Bütün iç üniteler aynı ziyarette gözden geçiriliyor ve her birinin filtre, tahliye ve hava akışı durumu kaydediliyor.
Ardından dış ünite ve sistem parametreleri okunuyor. İç ünitelerin toplam davranışıyla dış ünite verileri karşılaştırıldığında kısıtın yeri net çıkıyor.
Sistem bakımının işletme takvimiyle uyumu
Sistem bazlı bakımın pratik zorluğu süredir: bütün iç ünitelerin tek programda taranması, tek cihaz bakımından uzun sürer ve işletmenin çalışma saatiyle çakışabilir. Çözüm bölgeli planlamadır: sistem, hat ya da kat bazında bölümlere ayrılır ve her bölüm, o alanın en sakin saatinde taranır — otelde kat kat, ofiste blok blok.
Dış ünite ve ana hat ölçümleri ise tek seferde ve sistemin yük gördüğü saatte yapılmalıdır — burada bölme olmaz, çünkü sistem davranışı bütünde okunur. İki katmanlı bu düzen — iç üniteler bölümlü, omurga tek seferde — hem işletmeyi aksatmaz hem bakımın sistem bütünlüğünü korur.
Bu yazıyla ilgili sık sorulanlar
Neden bütün üniteler kontrol ediliyor?
Bir ünitedeki kısıt sistemin tamamının davranışını değiştiriyor.
Sorun başka mahalden gelebilir mi?
Gelebiliyor. Cihaz bazlı yaklaşım yanlış yerde arama yaptırıyor.
Ölçüm nasıl yapılıyor?
İç ünitelerin toplam davranışı dış ünite parametreleriyle karşılaştırılıyor.
Bakım sırasında klimalar kapalı mı kalacak?
Bölgeli planda hayır: yalnız o an taranan bölümün üniteleri kısa süre durur, sistemin kalanı çalışır. Omurga ölçümünde ise sistem bilinçli olarak çalışır durumda tutulur — kapatmak değil, yük altında okumak gerekir. Konfor kesintisi, doğru planlamayla misafirin fark etmeyeceği düzeyde kalır.
Alarko Carrier cihazınızda benzer bir sorun mu var? İzmir'in 30 ilçesinde yerinde bakıyoruz — telefonda çözülebilen çağrıdan ücret almıyoruz.